Ενίσχυση συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων στους τομείς προτεραιότητας της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Ενίσχυση συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων στους τομείς προτεραιότητας της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου
Ημερομηνία έναρξης: 09/10/2026 (και ώρα 13:00)
Ημερομηνία λήξης: 11/12/2026 (και ώρα 15:00)

Η Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Προγράμματος «Νότιο Αιγαίο» προκήρυξε τη Δράση «Ενίσχυση συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων στους τομείς προτεραιότητας της Περιφέρειας», στο πλαίσιο του Προγράμματος «Νότιο Αιγαίο» 2021-2027 (Προτεραιότητα 1 «Ενίσχυση ανταγωνιστικότητας και παραγωγικού δυναμικού», Ειδικός Στόχος 1i), με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης.

Η Δράση στοχεύει στην ενίσχυση του οικοσυστήματος καινοτομίας της Περιφέρειας, μέσω της ενδυνάμωσης συνεργασιών μεταξύ επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων. Ο στόχος είναι διττός: αφενός η αξιοποίηση της τεχνογνωσίας των ερευνητικών φορέων για την ανάπτυξη και διαφοροποίηση προϊόντων, υπηρεσιών και διαδικασιών, αφετέρου η κάλυψη των τεχνολογικών και ερευνητικών αναγκών των επιχειρήσεων της Περιφέρειας, με απώτερο σκοπό την ενίσχυση της παραγωγικής τους δραστηριότητας και τη βελτίωση των οικονομικών τους επιδόσεων.

Απαραίτητο αντικείμενο κάθε προτεινόμενου έργου είναι οι δραστηριότητες έρευνας, ανάπτυξης και καινοτομίας. Τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες πρέπει να έχουν αναπτυχθεί ή να αναπτυχθούν από τις ίδιες τις επιχειρήσεις ή σε συνεργασία με ερευνητικούς φορείς. Έργα που αφορούν Βασική Έρευνα δεν είναι επιλέξιμα.

Η Δράση εξυπηρετεί τη Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου, όπως εξειδικεύτηκε μέσω της Διαδικασίας Επιχειρηματικής Ανακάλυψης, στους τομείς:

  • Τουρισμός εμπειρίας (τουρισμός, πολιτισμός, δημιουργική βιομηχανία)
  • Αγροδιατροφή
  • Αλιεία και Υδατοκαλλιέργειες
  • Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Οι Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών, οι καθαρές «πράσινες» τεχνολογίες και το ανθρώπινο δυναμικό διατρέχουν οριζόντια όλους τους τομείς. Κάθε επενδυτικό σχέδιο πρέπει να συνδέεται τεκμηριωμένα με μία τουλάχιστον προτεραιότητα της RIS3, καθώς και με τον ΚΑΔ επένδυσης. Η αναλυτική τεκμηρίωση αυτής της σύνδεσης αποτελεί βασική προϋπόθεση ένταξης, όχι απλή περιγραφή.

Σε ποιους απευθύνεται

Υφιστάμενες πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που λειτουργούν νομίμως και δραστηριοποιούνται στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Πρόταση μπορεί να υποβληθεί με τρεις εναλλακτικές διαρθρώσεις:

  • Επιχείρηση με δικό της υφιστάμενο ερευνητικό τμήμα.
  • Επιχείρηση με σύμβαση με Οργανισμούς έρευνας και διάδοσης γνώσεων ή με τα ερευνητικά τους τμήματα.
  • Περισσότερες από μία επιχειρήσεις με τα δικά τους ερευνητικά τμήματα ή με σύμβαση με Οργανισμούς έρευνας και διάδοσης γνώσεων.

Ως επιχείρηση με δικό της ερευνητικό τμήμα θεωρείται η εταιρεία που διαθέτει διακριτή μονάδα Έρευνας και Ανάπτυξης, ή απασχολεί προσωπικό κατόχους μεταπτυχιακού ή διδακτορικού που εκτελεί ερευνητικές δραστηριότητες, ή υλοποιεί έργα παραγωγής νέας γνώσης, νέων προϊόντων και διαδικασιών.

Το τμήμα του έργου που ανατίθεται με σύμβαση υπεργολαβίας ή στο πλαίσιο συνεργατικού σχήματος μπορεί να εκτελείται από ΑΕΙ, δημόσια ερευνητικά κέντρα ή ινστιτούτα, ερευνητικά πανεπιστημιακά ινστιτούτα, λοιπούς φορείς που αντιμετωπίζονται ως Οργανισμοί έρευνας και διάδοσης γνώσεων, ή επιχειρήσεις με ιδιωτικό κέντρο έρευνας. Σε κάθε περίπτωση δικαιούχος παραμένει η επιχείρηση, η οποία φέρει την ευθύνη υλοποίησης.

Επιλέξιμες νομικές μορφές

Α.Ε., Ε.Π.Ε., Ο.Ε., Ε.Ε., Ι.Κ.Ε., ατομικές επιχειρήσεις, ΚΟΙΝ.Σ.ΕΠ. του ν.4430/2016, Ναυτιλιακή Εταιρεία Πλοίων Αναψυχής (Ν.Ε.Π.Α.), αγροτικοί και αστικοί συνεταιρισμοί, Κοινωνικοί Συνεταιρισμοί Περιορισμένης Ευθύνης (ΚΟΙ.Σ.Π.Ε.).

Βασικές προϋποθέσεις επιλεξιμότητας

  • Να έχουν κλεισμένες τουλάχιστον δύο (2) διαχειριστικές χρήσεις μέχρι την 31/12/2025.
  • Να διαθέτουν έναν τουλάχιστον επιλέξιμο ΚΑΔ για τουλάχιστον ένα έτος (μία πλήρη κλεισμένη χρήση πριν την 01/01/2025), ο οποίος να αποτελεί και τον ΚΑΔ επένδυσης.
  • Να απασχολούν τουλάχιστον δύο (2) ΕΜΕ εξαρτημένης εργασίας.
  • Να υποβάλουν μία και μοναδική πρόταση ανά Α.Φ.Μ., ή να συμμετέχουν σε ένα και μόνο ερευνητικό έργο.
  • Να τηρούν βιβλία Β΄ ή Γ΄ κατηγορίας.
  • Να μην είναι προβληματικές επιχειρήσεις κατά τον ορισμό του Καν. (ΕΕ) 651/2014, να μην βρίσκονται υπό πτώχευση, εκκαθάριση ή αναγκαστική διαχείριση και να μην εκκρεμεί σε βάρος τους ανάκτηση κρατικής ενίσχυσης.
  • Να λειτουργούν νόμιμα με το κατάλληλο έγγραφο αδειοδότησης και να έχουν εγγραφεί στο Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων του άρθρου 20 του ν.4557/2018.

Δύο σημεία που αξίζουν προσοχή πριν από κάθε προετοιμασία φακέλου:

  • Χαρακτήρας κινήτρου: δεν πρέπει να έχει γίνει έναρξη εργασιών του ερευνητικού έργου πριν την υποβολή της αίτησης. Σε αντίθετη περίπτωση το σύνολο του έργου καθίσταται μη επιλέξιμο. Αντίστοιχα, ημερομηνία έναρξης επιλεξιμότητας των δαπανών είναι η ημερομηνία υποβολής της πρότασης, όχι η ημερομηνία δημοσίευσης της πρόσκλησης.
  • Ο κατάλογος ΚΑΔ ορίζει την πραγματική εμβέλεια. Το Παράρτημα XIII περιλαμβάνει περισσότερους από 3.300 οκταψήφιους κωδικούς και καλύπτει μεταποίηση, ενέργεια, κατασκευές, εμπόριο, μεταφορές, καταλύματα και εστίαση, τουριστικά γραφεία, πληροφορική, επιστημονικές και τεχνικές δραστηριότητες, έρευνα και ανάπτυξη, εκπαίδευση, πολιτισμό. Δεν περιλαμβάνει όμως δραστηριότητες πρωτογενούς αλιείας και υδατοκαλλιέργειας ούτε επεξεργασίας αλιευμάτων: επιχείρηση του κλάδου εντάσσεται μόνο εφόσον διαθέτει διαφορετικό, επιλέξιμο ΚΑΔ. Η επιλεξιμότητα ελέγχεται σε επίπεδο συγκεκριμένου κωδικού, όχι κλάδου.

Ποσοστό επιχορήγησης

Η ενίσχυση χορηγείται βάσει των άρθρων 25 και 28 του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού (ΕΕ) 651/2014. Η ένταση εξαρτάται από την κατηγορία της ερευνητικής δραστηριότητας, το μέγεθος της επιχείρησης και την ύπαρξη συνεργασίας:

Κατηγορία δραστηριότητας Μεσαίες Πολύ μικρές & μικρές
Βιομηχανική Έρευνα έως 60% έως 70%
Βιομηχανική Έρευνα, με προσαύξηση (συνεργασία ή ευρεία διάδοση αποτελεσμάτων) έως 75% έως 80%
Πειραματική Ανάπτυξη έως 35% έως 45%
Πειραματική Ανάπτυξη, με προσαύξηση έως 50% έως 60%
Μελέτες σκοπιμότητας έως 60% έως 70%
Δαπάνες για έργα Καινοτομίας ΜΜΕ (άρθρο 28) έως 50%  

Η προσαύξηση των 15 εκατοστιαίων μονάδων χορηγείται εφόσον το έργο υλοποιείται σε συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων από τις οποίες τουλάχιστον μία είναι ΜΜΕ και καμία δεν φέρει άνω του 70% των επιλέξιμων δαπανών, ή σε τουλάχιστον δύο κράτη μέλη, ή εφόσον τα αποτελέσματα διαδίδονται ευρέως μέσω συνεδρίων, δημοσιεύσεων, αποθετηρίων ελεύθερης πρόσβασης ή λογισμικού ανοικτής πηγής.

Η επιλογή κατηγορίας έρευνας πρέπει να τεκμηριώνεται στο έντυπο υποβολής, καθώς αποτελεί συνιστώσα επιλεξιμότητας και όχι μόνο παράγοντα υπολογισμού της ενίσχυσης.

Είδος ενίσχυσης

Επιχορήγηση. Οι ενδιάμεσες καταβολές δεν μπορούν σωρευτικά να υπερβούν το 80% της εγκεκριμένης δημόσιας χρηματοδότησης, με την αποπληρωμή να ακολουθεί την επιτόπια επαλήθευση και την οριστική παραλαβή του έργου. Σε περίπτωση καταβολής προκαταβολής απαιτείται ισόποση εγγυητική επιστολή.

Περιοχή εφαρμογής

Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Οι δικαιούχοι πρέπει να δραστηριοποιούνται και να πραγματοποιήσουν τις αντίστοιχες δαπάνες στην Περιφέρεια. Η επένδυση διατηρείται στην περιοχή για τρία (3) τουλάχιστον έτη μετά την ολοκλήρωσή της.

Τι χρηματοδοτείται

Κατηγορία δαπάνης
Ανώτατο όριο
Δαπάνες προσωπικού: ερευνητές, τεχνικοί και λοιπό υποστηρικτικό προσωπικό, στον βαθμό που απασχολούνται στο έργο (άρθρο 25)
60%
Δαπάνες απόσπασης προσωπικού υψηλής ειδίκευσης από οργανισμό έρευνας ή μεγάλη επιχείρηση, σε νέες θέσεις (άρθρο 28)
60% αθροιστικά με τα ανωτέρω
Όργανα και εξοπλισμός, στον βαθμό και για όσο χρόνο χρησιμοποιούνται για το έργο (αποσβέσεις)
50%
Κτήρια, εγκαταστάσεις και περιβάλλων χώρος (μόνο αποσβέσεις της διάρκειας του έργου)
30%
Έρευνα επί συμβάσει, ανατιθέμενη σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα
20%
Συμβουλευτικές και ισοδύναμες υποστηρικτικές υπηρεσίες για την πράξη
5%
Συμβουλευτικές και υποστηρικτικές υπηρεσίες στον τομέα της καινοτομίας (άρθρο 28)
5%
Εκπόνηση μελέτης σκοπιμότητας
5%
Διπλώματα ευρεσιτεχνίας: απόκτηση με άδεια εκμετάλλευσης, επικύρωση και προστασία
10% αθροιστικά
Έμμεσες δαπάνες (χωρίς παραστατικά)
20% επί των δαπανών του άρθρου 25
 

Όρια κόστους ανθρωπομήνα

Τα μέλη της ομάδας έργου κατατάσσονται σε κατηγορίες, με ανώτατο μικτό κόστος ανά ανθρωπομήνα χωρίς ΦΠΑ: έμπειρος ερευνητής έως 4.000 €, ερευνητής έως 2.500 €, τεχνικό προσωπικό έως 1.500 €, υποστηρικτικό προσωπικό έως 1.000 €. Ως έμπειρος ερευνητής θεωρείται ο κάτοχος διδακτορικού, ή μεταπτυχιακού με πέντε τουλάχιστον έτη προϋπηρεσίας, ή πτυχιούχος με προϋπηρεσία άνω των δέκα ετών σε αντίστοιχη θέση.

Δεν είναι επιλέξιμες, μεταξύ άλλων

  • Αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση σκαφών και οχημάτων.
  • Αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση οικοπέδου και κτιριακής υποδομής.
  • Αγορά μεταχειρισμένου εξοπλισμού, ενοικίαση εξοπλισμού, και απόσβεση εξοπλισμού που έχει ήδη αποκτηθεί με εθνική ή ενωσιακή επιχορήγηση.
  • Η χρηματοδότηση πρόσληψης συζύγων και συγγενών Α΄ και Β΄ βαθμού.
  • Επιπλέον αποδοχές που δεν προβλέπονται στη σύμβαση εργασίας.
  • Πρόστιμα, χρηματικές ποινές και έξοδα επίλυσης διαφορών.

Προϋπολογισμός

Αριθμός ΜΜΕ που συμμετέχουν
Επιχορηγούμενος προϋπολογισμός
Μία (1) ΜΜΕ
50.000 € έως 250.000 €
Δύο (2) ή περισσότερες ΜΜΕ
80.000 € έως 400.000 €
 

Έργο με επιχορηγούμενο προϋπολογισμό μικρότερο από το κατώτατο όριο της κατηγορίας του κρίνεται μη επιλέξιμο. Τυχόν υπερβάλλον ποσό πάνω από το ανώτατο όριο καλύπτεται αποκλειστικά με ίδιους πόρους, αλλά παραμένει αντικείμενο αξιολόγησης και ελέγχου.

Πρόσθετος περιορισμός: ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός δεν μπορεί να υπερβαίνει το τριπλάσιο του υψηλότερου κύκλου εργασιών που επιτεύχθηκε σε μία από τις τρεις κλεισμένες διαχειριστικές χρήσεις που προηγούνται του έτους υποβολής. Ο έλεγχος γίνεται σε επίπεδο Α.Φ.Μ. κατά την υποβολή.

Η συνολική Δημόσια Δαπάνη της πρόσκλησης ανέρχεται σε 2.000.000 €, με δυνατότητα υπερδέσμευσης 150%.

Διάρκεια υλοποίησης

Έως είκοσι τέσσερις (24) μήνες από την ηλεκτρονική κοινοποίηση της οριστικής έγκρισης της αίτησης χρηματοδότησης. Αιτήματα παράτασης δεν γίνονται δεκτά για κανένα λόγο και σε κανένα στάδιο, εκτός από λόγους ανωτέρας βίας κατά το άρθρο 23 του ν.3885/2010. Το χρονοδιάγραμμα του έργου δεν είναι, εδώ, διαπραγματεύσιμο εκ των υστέρων.

Πώς αξιολογείται η πρόταση

Η αξιολόγηση είναι συγκριτική. Η βαθμολογία διαμορφώνεται από τέσσερα κριτήρια, σε κλίμακα 1 έως 10:

Κριτήριο
Βαρύτητα
Περιγραφή του επενδυτικού σχεδίου: αρτιότητα και σαφήνεια, αναμενόμενα αποτελέσματα και αξιοποίηση της νέας γνώσης, τεκμηρίωση και εύλογο των δαπανών, επιστημονική και τεχνική επάρκεια της ομάδας έργου
40%
Ποσοστό EBITDA προς κύκλο εργασιών, ως μέσος όρος της διετίας 2024-2025
20%
Αριθμός εργαζομένων σε ΕΜΕ μισθωτής εργασίας
20%
Διακρίσεις και βραβεύσεις σε εθνικούς, ευρωπαϊκούς ή διεθνείς διαγωνισμούς
20%
 

Η ελάχιστη αποδεκτή συνολική βαθμολογία είναι 5, από τις οποίες τουλάχιστον 1,2 μονάδες πρέπει να προέρχονται από το πρώτο κριτήριο. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα τρία από τα τέσσερα κριτήρια, με συνολική βαρύτητα 60%, αφορούν στοιχεία που είναι γνωστά και μη μεταβλητά κατά την υποβολή: κερδοφορία της διετίας, απασχόληση και ιστορικό διακρίσεων. Η πραγματική διαφοροποίηση κρίνεται στο πρώτο κριτήριο και στην ποιότητα τεκμηρίωσης του ερευνητικού σχεδίου.

Περίοδος υποβολής

Από 09/10/2026 (ώρα 13:00) έως 11/12/2026 (ώρα 15:00). Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κρατικών Ενισχύσεων (ΟΠΣΚΕ), όπου ορίζεται και Συντονιστής ΟΠΣΚΕ του έργου. Η ΕΥΔ Προγράμματος Νοτίου Αιγαίου διατηρεί το δικαίωμα τροποποίησης των όρων της πρόσκλησης αλλά και ανάκλησής της.

Αρμόδιος Ενδιάμεσος Φορέας είναι ο ΕΦΕΠΑΕ, μέσω της ΕΛΑΝΕΤ.

Η ουσιαστική δυσκολία της Δράσης δεν είναι ο φάκελος, είναι το ερευνητικό περιεχόμενο. Απαιτείται πραγματικό ερευνητικό αντικείμενο, τεκμηριωμένη σύνδεση με τις προτεραιότητες της RIS3, ορθή επιλογή κατηγορίας έρευνας, και όπου δεν υπάρχει εσωτερικό τμήμα Ε&Α, έγκαιρη συνεννόηση με ερευνητικό φορέα και υπογραφή σύμβασης. Παράλληλα, η έναρξη εργασιών του έργου πρέπει να τοποθετηθεί χρονικά μετά την υποβολή. Αυτά καθορίζουν τόσο την επιλεξιμότητα όσο και τη βαθμολογία, και δεν διευθετούνται στο τελευταίο δεκαπενθήμερο.